Γενικές Πληροφορίες
Η Ιερά Μονή Κοζύλης, αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου, ιδρύθηκε το 774, στους πρόποδες του Ζαλόγγου. Μετά την καταστροφή της Νικόπολης το 1034 από τους Βουλγάρους, τιμήθηκε με την έδρα της επισκοπής Κοζύλης, γεγονός που βοήθησε στην ακμή της. Το καθολικό της Μονής είναι το μοναδικό κατάλοιπο της ομώνυμης μεσαιωνικής πόλης και επισκοπής.
Η σημερινή εκκλησία της Μονής κτίστηκε το 1785. Είναι μονόχωρη με νάρθηκα και χαμηλό τρούλο. Σώζονται ελάχιστα υπολείμματα αγιογραφιών στον κυρίως ναό. Εκτός από τον ναό σώζονται και μερικά ερείπια χριστιανικού βαπτιστηρίου στα ΝΔ της Μονής. Το 1868 συγχωνεύτηκε με την μονή Αγίου Δημητρίου Ζαλόγγου, ενώ το 1875 με την μονή Λιθαρίου. Διαλύθηκε το 1930 και η περιουσία της αποδόθηκε στα σχολεία της περιοχής.
